Mình đã từng có một ngăn kéo đầy những dự định dở dang, và trong đó, việc viết lách luôn nằm ở vị trí trang trọng nhất nhưng cũng bụi bặm nhất. Suốt nhiều năm, mình luôn tự nhủ: ‘”Để sau đi, khi mình trải đời hơn một chút, khi mình đọc thêm vài trăm cuốn sách nữa, lúc đó viết mới đủ sâu“. Nhưng thực tế, sự chờ đợi đó chỉ mang lại cảm giác hối tiếc và một khoảng trống dài dằng dặc trong hành trình trưởng thành. Nếu bạn cũng đang đứng ở ngưỡng cửa ấy, muốn bắt đầu nhưng nghĩ mình chưa đủ thì bài viết này dành cho bạn.
Khoảng thời gian không viết có phải là lãng phí
Nhìn lại hành trình của mình, có một khoảng hẫng dài dằng dặc. Mình từng học về viết, từng có những lúc hăm hở đặt bút với bao kỳ vọng. Nhưng rồi, thực tế cuộc sống và sự tự ti đã kéo mình đi hướng khác. Mình rẽ ngang, làm đủ thứ việc chẳng liên quan gì đến con chữ.
Suốt thời gian đó, thỉnh thoảng lướt mạng xã hội, thấy bạn bè cùng trang lứa xuất bản sách, làm content creator đình đám hay sở hữu những blog cá nhân chất lượng, mình lại thấy nhói lòng. Cảm giác “đã muộn”, “đã bỏ lỡ quá nhiều” nó nặng nề hơn mình tưởng. Mình tự dán nhãn cho những năm tháng đó là “thời gian chết”, những năm tháng lãng phí mà mình đã đánh mất bản sắc của một người viết.
Mình đã nghĩ mình trắng tay. Mình nghĩ rằng vì mình không viết mỗi ngày, không tích lũy, nên kho tàng của mình chỉ là một mảnh đất khô cằn, hoang phế.
Khoảnh khắc mình nhìn lại và thấy khác
Thế nhưng, cuộc đời luôn có những bước ngoặt âm thầm. Gần đây, khi quyết định mở trang trắng ra để bắt đầu lại, mình cứ ngỡ sẽ phải vật lộn trong sự trống rỗng. Nhưng kỳ lạ thay, những dòng chữ cứ thế tuôn ra, mang theo những màu sắc mà 5 năm trước mình chưa bao giờ có được.
Mình chợt nhận ra: Những năm tháng không viết đó, mình không hề lãng phí.
Thì ra, những năm tháng làm công việc trái ngành đã dạy mình cách quan sát con người ở những góc độ trần trụi nhất. Mình hiểu được áp lực của một nhân viên văn phòng, hiểu được cái gật đầu xã giao nhưng đầy toan tính, và cả sự ấm áp bất ngờ từ một người lạ trong lúc khó khăn.
Những lần mình lạc lối, không biết sự nghiệp sẽ đi về đâu, lại chính là chất liệu thực tế nhất để mình viết về sự chênh vênh của tuổi trẻ. Nếu không có những buổi tối đi làm về mệt nhoài, nằm dài trên sofa nhìn lên trần nhà và tự hỏi “Mình đang làm gì với đời mình thế này?”, thì làm sao mình có thể thấu hiểu và viết về sự kiệt sức thầm lặng của những người trưởng thành?
Ngay cả những lần mình tự trách bản thân vì đã bỏ cuộc, giờ đây lại trở thành vốn liếng. Mình có thể viết về sự hối tiếc một cách chân thực nhất. Bởi vì mình đã thật sự sống trong nó.
Tích lũy theo cách của riêng mình
Tích lũy thực chất không nhất thiết phải là những khối dữ liệu khổng lồ hay một hệ thống ghi chú đồ sộ. Nhiều người vẫn tin rằng muốn viết tốt, ta cần một kho nguyên liệu được phân loại bài bản với hàng ngàn bài đọc hay những cuốn sổ tay dày đặc. Điều đó không sai, nhưng với những tâm hồn viết bằng bản năng và cảm xúc, tích lũy còn mang một hình hài khác: sống động và tự nhiên hơn nhiều.
Đó có thể là quá trình bạn sống và dấn thân: những năm tháng vấp ngã tưởng chừng lãng phí thực chất lại là lúc chất đời đang ngấm sâu vào từng tế bào. Tích lũy là những cuộc trò chuyện sâu sắc, nó nằm ở khả năng quan sát tỉ mỉ, một thước phim hay đầy cảm xúc, hay cuốn sách khiến bạn rung động.
Những mảnh ghép rời rạc từ việc đọc sách, xem phim hay đơn giản là lắng nghe hơi thở cuộc sống chính là vốn liếng quý giá nhất. Chúng không nằm trong ứng dụng ghi chú, chúng nằm ở trải nghiệm. Chính sự lộn xộn và chân thực của đời thường mới là nguồn cảm hứng mạnh mẽ nhất, nuôi dưỡng những trang viết có linh hồn.
Xem thêm tại: Nghĩ về viết
Mình quyết định bắt đầu viết
Có một sự thật phũ phàng mà mình đã học được: Cái “đủ” sẽ không bao giờ đến.
Nếu mình đợi đến khi mình thấy mình đủ giỏi, có lẽ đến khi tóc bạc trắng mình vẫn chưa bắt đầu blog này. Mình chọn viết lại không phải vì bỗng nhiên thấy mình “đầy”, mà vì mình nhận ra nếu cứ tiếp tục chờ đợi, mình sẽ chỉ nhận về thêm những năm tháng hối tiếc nữa mà thôi.
Bước đầu tiên của mình không hề hoành tráng. Nó chỉ là việc mở laptop lên lúc 10 giờ đêm, gõ những dòng chữ vụng về, ngắc ngứ đầu tiên. Có những đoạn mình viết xong lại xóa, có những ý tưởng mình thấy thật ngớ ngẩn. Nhưng mình vẫn gõ.
Bởi vì mình hiểu rằng: Viết chính là cách để sắp xếp lại cái kho nguyên liệu lộn xộn bên trong mình. Chỉ khi đặt bút xuống, những trải nghiệm rời rạc của 5 năm qua mới bắt đầu kết nối lại thành hình hài, thành câu chuyện.
Bạn đang chờ đợi điều gì để bắt đầu? Bài viết này không phải lời khuyên chuyên gia, mà là lời tự sự từ một người từng loay hoay trong cái bẫy của sự hoàn hảo. Hãy thử nhìn lại những năm tháng bạn cho là lãng phí; biết đâu những vết sẹo và trải nghiệm vụn vặt đó chính là kho nguyên liệu quý giá đã sẵn sàng để thành hình. Với tư cách là một người chấp bút và biên tập sách, Trang tin rằng mỗi cuộc đời đều là một bản thảo đầy sức sống, chỉ chờ được khơi gợi đúng cách. Nếu bạn có một câu chuyện đời cần được kể lại một cách trọn vẹn nhưng chưa biết bắt đầu từ đâu, hãy để Trang đồng hành cùng bạn trên hành trình chuyển hóa những tích lũy ấy thành những trang viết ý nghĩa.
